لوبیا با نام انگلیسی common bean از راسته Rosales خانواده leguminosae و زیر خانواده Papilionidae و شاخه phaseolae و زیر شاخه Phaseoliae و جنس phaseolus می‌باشد.

لوبیای معمولی با نام علمی phaseolus vulgaris L. ، گیاهی است یکساله و علفی که دارای ساقه بندبند می‌باشد(تعداد بندها و فاصله آنها بستگی به تیپ لوبیا دارد). لوبیا گیاهی خودگشن بوده و گونه‌های مختلف آن از نظر شکل بوته، طول و غلاف و تعداد دانه در غلاف و اندازه دانه با هم متفاوت می‌باشند.

تعداد کروموزهای لوبیا 22=n2 می‌باشد. دانه لوبیا در رنگهای مختلف مانند سفید، قرمز، صورتی، بنفش، کرم، خاکستری، قهوه‌ای، کرم با لکه‌های قرمز، سیاه و ابلق ظاهر شده و شکل دانه‌ها نیز قلوه‌ای، کروی و استوانه‌ای و یا ترکیبی از آنها دیده می‌شود.

این گیاه دارای پنج گونه زراعی و حدود 50 گونه وحشی است.

لوبیا از نظر الگوی رشد growth habit به چهار تیپ به شرح زیر تقسیم می‌شود:

تیپ کاملا بوته‌ای Type Determinate Bush

این تیپ بوته ای خود دارای 2 فرم می باشد.

الف) بوته هایی با ساقه و شاخه های مستقیم و قوی

ب) بوته هایی با ساقه و شاخه های ضعیف

در این تیپ با تشکیل اولین گل در انتهای ساقه، رشد ساقه متوقف می شود.

تیپ بوته‌ای با کمک پیچک Type Indeterminate Bush

این تیپ دارای ساقه و شاخه های مستقیم بوده و دارای 2 فرم می باشد.

الف) فرم بوته ای بدون ساقه بالا رونده

ب) فرم بوته ای با ساقه بالا رونده

تیپ نیمه رونده خوابیدهType Indeterminate Bus

این تیپ دارای ساقه و شاخه های ضعیف، خوابیده و رونده می باشند و دارای دو فرم هستند:

الف) فرم بوته ای با شاخه های کوچک که توانایی بالا رفتن را ندارند.

ب) فرم بوته ای با شاخه های بلند که توانایی بالا رفتن را دارند.

تیپ کاملا رونده Type Indeterminate Climbing

این تیپ دارای ساقه های بلند و شاخه های پیچ خورده و ضعیف می باشند و دارای 2 فرم است:

الف) غلاف ها در تمام طول گیاه پراکنده هستند.

ب) غلاف ها در قسمت بالایی گیاه تمرکز دارند.

مراحل رشد و نمو لوبیای معمولی

بطور کلی می توان مراحل مختلف رشد و نمو لوبیا را به دو مرحله رشد روشی (V) و رشد زایشی (R) تقسیم کرد:

مرحله رویشی (Vegetative)

مرحله V0 (جوانه زنی): این مرحله از زمانی که بذر مقدار کافی رطوبت برای جوانه زنی در اختیار داشته باشد آغاز می شود که منطبق با اولین آبیاری است.

مرحله V1 (سبز شدن): این مرحله زمانی آغاز می شود که لپه های گیاه در سطح خاک ظاهر
می شود.

مرحله V2 (تشکیل برگ های اولیه): این مرحله هنگامی آغاز می شود که برگ های اولیه گیاه ظاهر شوند. برگهای اولیه تک برگی و متقابل هستند.

مرحله V3 (تشکیل اولین سه برگچه): این مرحله هنگامی آغاز می شود که اولین سه برگچه ای کاملاً ظاهر شده و برگ ها باز و مسطح باشند.

مرحله V4 (سومین سه برگچه): مرحله ای است که سومین سه برگچه ظاهر شود. از این مرحله به بعد برخی از ساختمان های رویشی از قبیل ساقه، ساقه های فرعی و برگ های سه برگچه ای تشکیل می شود. این مرحله یکی از طولانی ترین مراحل رشد لوبیاست و تا زمان تشکیل غنچه ادامه دارد.

مرحله زایشی (Reproductive)

مرحله R5 (غنچه دهی): با تشکیل اولین غنچه آغاز می شود.

مرحله R6 (گل دهی): هنگامی آغاز می شود که اولین گل در گیاه باز شده باشد، اولین گل باز شده در محلی است که اولین جوانه گل تشکیل شده باشد. این مرحله کوتاه است و 4 تا 6 روز طول
می کشد.

مرحله R7 (تشکیل غلاف): زمانی است که اولین غلاف در گیاه تشکیل شده باشد.

مرحله R8 (پر شدن غلاف): زمانی است که حفره های غلاف ها از نظر اندازه کامل شده و حداکثر وزن خود را داشته باشد و پر شدن دانه ها یا غلاف شروع شود.

مرحله R9 (رسیدگی): در این مرحله غلاف ها تغییر رنگ داده و می رسند. برگ ها در تمامی قسمت های گیاه زرد و خشک شده و می افتند و محتوای آب بذر 15 درصد یا کمتر می باشد.
 
برای آماده و تهیه کردن زمین جهت کاشت لوبیا، در پاییز سال قبل بایستی اقدام به اجرای یک شخم عمیق نمود و البته عمق شخم در مورد گیاه لوبیا نبایستی از حدود 30 سانتی متر کمتر باشد. کودهای آلی گیاهی نپوسیده و لازم را همراه این شخم می توان زیر خاک نمود تا وقت کافی برای پوسیدن داشته باشند. پس از این شخم تا بهار خاک را به همان حال باقی می گذارند و در بهار یک شخم سطحی را در مزرعه اجرا کرده و به کمک دیسک کلوخه ها را خرد می کنند.

در کشت لوبیا دو روش بذر کاری ردیفی و کپه ای متداول است.

در کشت ردیفی فاصله جوی ها و پشته ها را معمولاً 50 سانتی متر از یکدیگر اختیار می کنند و بذور را به فواصل 15-10 سانتی متر روی خطوط با ماشین بذرکار می کارند.

در کشت ردیفی اگر جوی و پشته ها با دست تهیه شده باشند بذور را می توان با دست کشت نمود.

در روش بذر کاری کپه ای پس از آماده نمودن زمین پشته هایی به فواصل 75-45 سانتیمتر درست نموده و سپس در روی آنها سوراخهایی به فاصله 40-30 سانتیمتر از یکدیگر ایجاد کرده و در هر سوراخ یا کپه تعداد 6-5 بذر قرار می دهند.

عمق کاشت به شرایط آب و هوایی، درشتی و ریزی بذر، قوه نامیه و قدرت جوانه زدن بستگی دارد.

در اراضی رسی عمق کاشت کمتر از اراضی شنی است.

معمولاً 5-4 برابر طول بذر را جهت عمق کاشت در نظر می گیرند

   + فرزانه (ربابه)دریاباری - ٤:۱٦ ‎ب.ظ ; ۱۳٩٠/۱٠/۸